آنچه در این مقاله خواهید خواند:
روشهای درمان سرطان تیروئید
جراحی تیروئید به عنوان اصلیترین روش درمان سرطان تیروئید شناخته میشود و تقریبا در تمام انواع سرطانهای تیروئید به کار میرود. در جراحی تیروئید، تمام یا بخشی از غده تیروئید که شامل تومورهای سرطانی است برداشته میشود. در برخی موارد علاوه بر جراحی تیروئید از روشهای درمان دیگری مانند ید رادیواکتیو، پرتو درمانی خارجی، داروهای هدفمند و شیمی درمانی نیز استفاده خواهد شد. روش درمان مناسب برای سرطان تیروئید به مرحله (گرید) سرطان، نوع سرطان، میزان و سرعت گسترش آن، شرایط عمومی بیمار و تشخیص متخصص تیروئید بستگی دارد. در ادامه مطلب درباره زمان استفاده از شیمی درمانی برای سرطان تیروئید بیشتر صحبت میکنیم.
بیشتر بخوانید: جراحی سرطان تیروئید چه زمان انجام میشود؟
شیمی درمانی برای سرطان تیروئید
شیمی درمانی (Chemotherapy) به معنای استفاده از داروهای ضد سرطانی قدرتمندی است که به داخل رگ تزریق شده یا به صورت خوراکی مصرف میشوند. این روش یک نوع درمان سیستمیک محسوب میشود. زیرا داروهای شیمی درمانی وارد جریان خون میشوند و در سراسر بدن حرکت میکنند تا به سلولهای سرطانی برسند و آنها را از بین ببرند. شیمی درمانی یک روش موثر برای درمان سرطانهای مختلف است. اما خوشبختانه اغلب انواع سرطان تیروئید به این روش درمانی نیازی ندارند.
چه زمانی شیمی درمانی در سرطان تیروئید توصیه میشود؟
پزشکان اغلب از شیمی درمانی برای درمان کانسر تیروئید استفاده نمیکنند؛ اما در برخی شرایط شیمی درمانی به عنوان بخشی از برنامه درمانی سرطان تیروئید توصیه میشود.
- شیمی درمانی ممکن است برای درمان نوع خاصی از سرطان تیروئید به نام «سرطان تیروئید آناپلاستیک» به کار رود. این نوع سرطان تیروئید بسیار تهاجمی و نادر است و معمولا به درمانهای رایج سرطان پاسخ نمیدهد. برای سرطان تیروئید آناپلاستیک، شیمی درمانی اغلب با پرتودرمانی خارجی (رادیو تراپی اکسترنال) ترکیب میشود.
- شیمی درمانی گاهی اوقات برای درمان انواع دیگر سرطان تیروئید نیز استفاده میشود؛ در شرایطی که سرطان گسترش یافته و جراحی و پرتودرمانی گزینههای درمان مناسبی نباشند. با این حال قبل از شروع شیمی درمانی معمولا داروهای هدفمند امتحان میشوند؛ زیرا احتمال اثرگذاری آنها زیاد است.
داروهای شیمی درمانی برای درمان سرطان تیروئید
داروهایی که اغلب برای درمان کانسر تیروئید استفاده میشوند عبارتند از:
- داکاربازین
- وین کریستین
- سیکلوفسفامید
- دوکسوروبیسین
- استرپتوزوسین
- ۵- فلوئورواوراسیل
- پاکلی تاکسل
- دوستاکسل
- سیس پلاتین
- کربوپلاتین
بسته به نوع سرطان تیروئید و عوامل دیگر، گاهی اوقات ۲ داروی شیمی درمانی با هم ترکیب میشوند. دوکسوروبیسین (آدریامایسین) و سیس پلاتین، پرکاربردترین داروهای شیمی درمانی لیست فوق هستند. ممکن است این داروها را با هم به صورت ترکیبی تجویز شوند یا یکی از آنها را با داروی شیمی درمانی دیگری مصرف کنید.
بیشتر این داروها به صورت تزریق داخل وریدی (IV) تجویز میشوند؛ اگرچه برخی از آنها را نیز به صورت قرص در اختیار بیماران قرار میگیرند.
چرخههای شیمی درمانی تیروئید
شیمی درمانی تیروئید به صورت دورهای انجام میشود؛ بدین ترتیب که پس از هر دوه درمان، یک دوره استراحت وجود دارد که به بدن اجازه میدهد ریکاوری شود. سیکلهای شیمی درمانی معمولاً چند هفته طول میکشند. به عنوان مثال شما ممکن است یک دارو را هر روز به مدت یک هفته مصرف کنید و سپس آن را به مدت ۲ هفته مصرف نکنید (سیکل استراحت). این دوره ۳ هفتهای در مجموع یک سیکل درمان محسوب میشود.
عوارض جانبی شیمی درمانی در سرطان تیروئید
داروهای شیمی درمانی علاوه بر سلولهای سرطانی میتوانند بر سلولهای سالم بدن نیز تأثیر بگذارند و آنها را از بین ببرند. این مسئله ممکن است به بروز عوارض جانبی منجر شود. عوارض جانبی به داروهای تجویز شده، دوز مصرفی، طول درمان و واکنش بدن شما نسبت به داروها بستگی دارد. رایجترین عوارض جانبی این روش درمانی عبارتند از:
- ریزش مو
- زخمهای دهانی
- از دست دادن اشتها
- حالت تهوع و استفراغ
- اسهال یا یبوست
- افزایش احتمال عفونت (به دلیل کاهش شدید تعداد گلبولهای سفید)
- کبودی یا خونریزی آسان (به دلیل کاهش پلاکت خون)
- خستگی (به خاطر کاهش شدید گلبولهای قرمز خون)
این عوارض معمولا پس از پایان درمان از بین میروند و در اغلب موارد، راههایی برای کاهش آنها وجود دارد. به عنوان مثال معمولا داروهایی برای کمک به پیشگیری یا کاهش تهوع و استفراغ تجویز میشود.
برخی از داروهای شیمی درمانی ممکن است عوارض جانبی دیگری نیز داشته باشند ؛به عنوان مثال:
- دوکسوروبیسین (یکی از رایجترین داروهای شیمی درمانی برای سرطان تیروئید) میتواند بر عملکرد قلب تأثیر بگذارد. در صورت دریافت دوکسوروبیسین، پزشک با استفاده از تستهایی مانند اکوکاردیوگرام به بررسی عملکرد قلب شما میپردازد.
- داروهایی مانند سیس پلاتین، کربوپلاتین و پاکلیتاکسل میتوانند به اعصاب آسیب بزنند و علائمی مانند درد، سوزش یا سوزن سوزن شدن، حساسیت به سرما یا گرما یا ضعف (عمدتاً در دستها و پاها) ایجاد کنند. این وضعیت به عنوان نوروپاتی محیطی شناخته میشود.
حرف آخر
اغلب سرطانهای تیروئید به خوبی قابل درمان هستند و به روش های درمان معمول (مانند جراحی تیروئید و رادیوتراپی) پاسخ میدهند. شیمی درمانی بندرت برای درمان سرطان تیروئید به کار میرود؛ اما میتواند به کنترل سرطانهای تیروئید خطرناک که به سرعت گسترش میيابند (مانند سرطان تیروئید آناپلاستیک) کمک کند.
در برخی موارد شیمی درمانی ممکن است برای انواع دیگر سرطان تیروئید نیز استفاده شود. گاهی اوقات این روش با پرتودرمانی ترکیب میشود. عوارض جانبی شیمی درمانی به داروهای خاصی که دریافت میکنید و همچنین دوز آنها بستگی دارد.
دکتر سید احمد فنایی بهترین جراح سرطان تیروئید و معروف به جراح پنجه طلا تیروئید هستند. ایشان دارای سابقه بیش از ۲۰ سال عمل جراحی و بیش از ۵۰۰۰ عمل جراحی تیروئید موفق هستند. برای اطلاعات بیشتر میتوانید به سایت دکتر فنایی مراجعه فرمایید.
برای تعیین وقت و مشاوره میتوانید از طریق پر کردن فرم رزرو آنلاین وقت یا تماس با شمارههای درج شده اقدام نمایید.
بدون دیدگاه