آنچه در این مقاله خواهید خواند:
احساس خفگی در گلو
تیروئید کم کار از جمله شایعترین بیماری تیروئید است. کم کاری تیروئید زمانی اتفاق میافتد که به دلایل گوناگون غده تیروئید کمتر از میزان لازم، هورمون تیروئید تولید میکند. از جمله علائم کم کاری تیروئید میتوان به یبوست، خشکی پوست و مو، اضافه وزن و… را نام برد. اما احساس خفگی در گلو یا احساس چیزی در گلو از جمله دیگر علائمی است که مبتلایان به این بیماری از آن نام میبرند. ضعیف شدن عضلات که در فرآیند نفس کشیدن دخیل هستند میتواند تنها یکی از دلایل احساس خفگی در گلو باشد. در ادامه مطلب درباره علل احساس خفگی در گلو و کم کاری تیروئید و راههای درمان خفگی تیروئید بیشتر صحبت میکنیم.
احساس خفگی در گلو نشانه چیست؟
احساس خفگی در گلو یا گرسنگی هوا اصطلاحی است که برای احساس ناتوانی در نفس کشیدن و عدم دریافت هوای کافی به کار میرود؛ حتی زمانی که محدودیت فیزیکی برای تنفس وجود ندارد. این وضعیت میتواند به دلایل مختلفی اتفاق بیفتد؛ علت احساس خفگی در گلو میتواند از مشکلات تنفسی مانند آسم و آلرژی گرفته تا بیماری قلبی، اضطراب و کم کاری تیروئید باشد. خفگی در گلو با علائمی نظیر تنفس سریع و سطحی، تپش قلب، سرگیجه، نفس کشیدن دشوار، خمیازه کشیدن مکرر و احساس گرفتگی در گلو همراه است.
چه ارتباطی بین احساس خفگی در گلو و کم کاری تیروئید وجود دارد؟
همانطور که گفتیم کم کاری تیروئید به این معناست که غده تیروئید نمیتواند هورمونهای تیروئید کافی تولید کند. پایین بودن سطح هورمونهای تیروئید از جنبههای مختلف بر وضعیت سلامتی افراد تأثیر میگذارد. در واقع کم کاری تیروئید به چند دلیل میتواند باعث گرسنگی هوا شود.
- احساس خفگی در گلو میتواند به دلیل کاهش نیروی تنفسی ناشی از کم کاری تیروئید باشد. هورمونهای تیروئید در حفظ عملکرد مناسب مرکز تنفسی در مغز نقش مهمی دارند؛ این مرکز تنفسی، سرعت و عمق تنفس را کنترل میکند. پایین بودن سطوح هورمونهای تیروئید بر مرکز تنفسی تأثیر منفی میگذارد و باعث کاهش میل به نفس کشیدن و احساس گرسنگی هوا میشود.
- کم کاری تیروئید میتواند به ضعیف شدن عضلاتی منجر شود که در فرایند تنفس صحیح دخیل هستند. تضعیف عضلات تنفسی باعث میشود نتوانید به طور موثر نفس بکشید و در نتیجه احساس تنگی نفس و خفگی در گلو خواهید کرد.
- همچنین کم کاری تیروئید به طور غیر مستقیم در احساس خفگی گلو نقش دارد. مبتلایان به کم کاری تیروئید با علائمی نظیر خستگی مفرط، افزایش وزن و عدم تحمل ورزش دست و پنجه نرم میکنند و به همین خاطر معمولا سبک زندگی کم تحرک و گاها بی تحرکی دارند. نداشتن فعالیت بدنی کافی و مناسب بر عملکرد و آمادگی سیستم تنفسی تأثیر منفی میگذارد و شما را مستعد احساس خفگی در گلو میسازد.
- علاوه بر این کم کاری تیروئید کنترل نشده ممکن است به بزرگ شدن غده تیروئید (گواتر) منجر شود. تیروئید بزرگ، راههای هوایی فوقانی را فشرده میکند و در نتیجه احساس تنگی نفس و همچنین خسخس سینه یا سرفه ایجاد میکند.
درمان خفگی تیروئید
درمان احساس خفگی در گلو به علت بروز آن بستگی دارد. اگر پزشک تشخیص دهد که این مشکل به دلیل کم کاری تیروئید ایجاد شده است، اولین قدم درمان تیروئید و کنترل سطوح هورمونهای آن است. عملکرد تیروئید و هورمونهای آن با مصرف دوز مناسب از قرص لووتیروکسین به خوبی تنظیم میشود.
پزشک متخصص با مشاهده نتایج آزمایش خون و سونوگرافی میتواند دوز داروی مصرفی شما را مشخص و تنظیم کند. با مصرف منظم دارو، علائم و عوارض ناشی از کم کاری تیروئید شما تا حد زیادی برطرف خواهد شد. با نرمال شدن سطح هورمونهای تیروئید، مرکز تنفسی در مغز شما عملکرد مطلوب خود را از سر میگیرد. رفع ضعف عضلات سیستم تنفسی، کاهش تجمع مایع در ریهها و کنترل سایز تیروئید بزرگشده، همگی به بهتر شدن عملکرد تنفسی کمک میکند.
روشهای بهبود احساس خفگی در گلو
علاوه بر این میتوانید روشهای زیر را امتحان کنید.
- از محرکهایی که باعث تشدید احساس خفگی در گلو میشوند، دوری کنید؛ مانند دود دخانیات و هوای آلوده، مواد حساسیت زا یا فعالیت بدنی شدید. سپس در یک موقعیت استراحت راحت قرار بگیرید تا بتوانید بهتر نفس بکشید؛ صاف بنشینید و به پشت تکیه دهید.
- میتوانید از تکنیکهای تنفسی برای آرام کردن سیستم عصبی، جلوگیری از بدتر شدن احساس خفگی در گلو و کمک به کاهش اضطراب ناشی از گرسنگی هوا استفاده کنید.
- یکی از جدیدترین و موثرترین راهها برای رفع فوری احساس خفگی در گلو، پنکه درمانی است. هدایت هوای خنک به سمت صورت توسط پنکه با پرت کردن حواس و فریب دادن مغز به کاهش تنگی نفس و احساس خفگی در گلو کمک میکند. هدایت هوا به سمت صورت با پنکه، مجاری تنفسی را آرام و خنک کرده و در بهبود تنفس نقش دارد. همچنین افزایش حرکت هوا به پراکندگی هوای راکد و بهبود جریان کلی هوا کمک میکند و احساس تنگی نفس را کاهش میدهد. این روش ، یک مداخله غیردارویی ساده و موثر برای کاهش احساس خفگی در گلو است.
- در موارد شدید گرسنگی هوا، پزشک ممکن است علاوه بر قرص تیروئید، داروهای دیگری نیز تجویز کند. در چنین مواردی معمولا داروهای گشاد کننده برونش مانند آلبوترول برای کمک به شل شدن عضلات راه هوایی و بهبود تنفس تجویز میشوند. کورتیکواستروئیدها مانند پردنیزون نیز ممکن است برای کاهش التهاب در مجاری هوایی بکار رود. همچنین ممکن است اکسیژن درمانی برای افزایش سطح اکسیژن در خون توصیه شود.
- ۲۵ درصد از افراد مبتلا به کم کاری تیروئید دچار تجمع مایع در ریه هستند؛ این وضعیت به دلیل افزایش نفوذپذیری در مویرگ اتفاق میافتد. مایع جمع شده در ریه معمولا محدود است و با مصرف داروی تیروئید برطرف میشود. با این حال در برخی موارد برای کاهش تجمع مایع در ریهها و کاهش احساس خفگی، داروهای ادرار آور (دیورتیکها) تجویز خواهد شد.
تکنیکهای تنفسی برای درمان خفگی تیروئید
استفاده از تکنیکهای تنفسی، یک روش بسیار موثر برای کمک به کاهش استرس و تنفس منظم و صحیح است. اجرای این روشها آسان است و بکارگیری آنها میتواند احساس خفگی در گلو را در عرض چند دقیقه تا حد زیادی کاهش دهد. ۳ مورد از موثرترین تکنیکهای تنفسی که میتوانید امتحان کنید، شامل موارد زیر هستند.
تنفس با لبهای جمع شده:
در این تکنیک، عمل دم از طریق بینی و بازدم از طریق دهان با لبهای غنچه شده انجام میشود؛ به طوریکه خارج کردن هوا (بازدم) دو برابر زمان ورود هوا (دم) طول بکشد. این روش معمولاً به عنوان یک تکنیک آرامش بخش برای کمک به کنترل و تنظیم تنفس در زمان استرس یا اضطراب استفاده میشود.
جمع کردن لبها در هنگام باز دم (مانند زمان فوت کردن شمع) مقاومت در برابر جریان هوا را افزایش میدهد و باعث میشود بازدم آهسته تر و کاملتر انجام شود. این تکنیک به بهبود عملکرد ریه، کاهش تنگی نفس و تبادل موثرتر اکسیژن و دی اکسید کربن در بدن کمک میکند. تنفس با لبهای غنچه آنقدر موثر است که برای شرایط پزشکی جدی مانند افراد مبتلا به بیماری انسدادی مزمن ریه (COPD) یا آسم نیز توصیه میشود.
تنفس دیافراگمی:
این نوع تنفس که با عنوان تنفس شکمی یا تنفس عمیق نیز شناخته میشود، شامل یک تکنیک خاص برای اطمینان از دم و بازدم مناسب است. دیافراگم یک عضله بزرگ است که زیر ریهها قرار گرفته و در انبساط و انقباض ریهها نقش دارد. برای تنفس دیافراگمی در یک حالت راحت (نشسته یا درازکشیده) قرار بگیرید. سپس یک دست را روی سینه و دست دیگر را روی شکم خود قرار دهید. یک نفس آهسته و عمیق از طریق بینی خود بکشید و مطمئن شوید که معدهتان در حین دم منبسط میشود.
دست روی شکم باید بالا بیاید، در حالی که دست روی سینه باید نسبتا ثابت بماند. به آرامی از طریق دهان خود بازدم کنید و در حین آزاد کردن نفس، اجازه دهید معده منقبض شود. این فرآیند را تکرار کنید و بر تنفس عمیق از دیافراگم خود تمرکز کنید؛ نه به صورت سطحی از قفسه سینه. این تکنیک علاوه بر کمک به تسکین احساس خفگی در گلو میتواند به کاهش استرس، افزایش جریان اکسیژن و ایجاد آرامش در بدن و ذهن کمک کند.
تنفس رزونانسی یا منسجم:
در این تکنیک تنفسی، دم و بازدم با ریتم و سرعت مشخصی انجام میشود. اغلب افراد حدود ۱۲ تا ۲۰ بار در دقیقه نفس میکشند. با بکارگیری این تکنیک، ریتم تنفس کُند میشود و به ۴ تا ۵ تنفس کامل در دقیقه میرسد. با آهسته شدن ریتم تنفس، ضربان قلب و سیستم عصبی تنظیم میشود که این امر به کاهش حس خفگی منجر خواهد شد. برای تنفس منسجم، حدود ۴ تا ۶ ثانیه از طریق بینی نفس بکشید (دم). سپس در همین مدت زمان، هوا را بیرون بدهید و این کار را تکرار کنید.
بهترین درمان خفگی تیروئید چیست؟
مهمترین و اصلیترین روش برای درمان احساس خفگی گلو ناشی از کم کاری تیروئید، رفع مشکل تیروئید با دریافت قرص لووتیروکسین در دوز مناسب است. تنظیم هورمونهای تیروئید میتواند شدت حس خفگی در گلو را تا حد زیادی کاهش دهد.
چرا کم کاری تیروئید میتواند به احساس خفگی در گلو منجر شود؟
هورمونهای تیروئید بر عملکرد تمام سیستمهای بدن از جمله سیستم تنفسی تأثیر میگذارند. سطوح پایین هورمونهای تیروئید با پایین آوردن ضربان قلب، تضعیف عضلات تنفسی و کاهش ظرفیت ریه میتوانند تنگی نفس ایجاد کنند. غده تیروئید بزرگ شده نیز مانند یک مانع عمل کرده و حس خفگی در گلو ایجاد میکند.
آیا احساس خفگی در گلو خطرناک است؟
با وجود آنکه حس خفگی در گلو میتواند به شدت آزاردهنده و استرس آور باشد؛ اما در اغلب موارد نگران کننده نیست و با رعایت دستورالعملهای پزشک تحت کنترل خواهد بود. با این حال در موارد بسیار شدید ممکن است لازم باشد تحت اکسیژن درمانی یا اقدامات تشخیصی و درمانی جدیتری قرار بگیرید.
حرف آخر
احساس خفگی در گلو ممکن است دلایل زمینهای مختلفی داشته باشد که کم کاری تیروئید، یکی از رایجترین آنهاست. به منظور درمان خفگی تیروئید لازم است برای ارزیابی کامل تیروئید، تشخیص و درمان مناسب به یک متخصص تیروئید مراجعه کنید. پزشک متخصص پس از چک کردن وضعیت تیروئیدتان یک برنامه درمانی جامع شامل مصرف داروهای مورد نیاز، تکنیکهای تنفسی و نکاتی برای اصلاح سبک زندگی در اختیار شما قرار خواهد داد.
بدون دیدگاه